Wada silników marki Volkswagen typu TDI EA 189

W ostatnim czasie bardzo głośną stała się sprawa silników montowanych w samochodach marki Volkswagen typu TDI EA 189. Zgodnie z doniesieniami prasowymi cała sprawa sprowadzała się do instalacji takiego oprogramowania, które miało za zadanie rozpoznanie momentu kontroli pojazdu i następnie zmianę współczynników pracy silnika w ten sposób, iż zachowywane były odpowiednie normy. Parametry te nie były natomiast przestrzegane przez program w trakcie normalnej jazdy co prowadziło do zwiększenia osiągów samochodu nie poddawanego testom oraz jednoczesnemu przekroczeniu stosownych norm odnośnie emisji szkodliwych substancji. (źródło: http://moto.pl/MotoPL/1,88389,18936772,skandal-w-volkswagenie-strategia-dzialania-marki.html).

Skomplikowana sytuacja prawna

W związku z powyższą sprawą, nabywcom samochodów posiadających zainstalowany wadliwy silnik przysługiwać będą odpowiednie roszczenia. W tym miejscu jednak zaznaczyć należy, iż sytuacja tych nabywców będzie się różnić w zależności od tego, czy samochód marki Volkswagen nabyli z tzw. pierwszej ręki, a więc od oficjalnego dealera samochodu, czy też na rynku wtórnym, jako samochód używany. Podobnie trochę inaczej będzie rysować się sytuacja prawna osoby, która samochód nabyła jako przedsiębiorca, a inaczej osoby która nabyła go jako konsument. Finalnie zasadnicze znaczenie będzie miała data nabycia tych pojazdów, wskazać bowiem należy, iż zgodnie z ustawą z dnia 30 maja 2014 r. o prawach konsumenta (Dz. U. z dnia 24 czerwca 2014 r.) zasadniczej zmianie uległy przepisy dotyczące rękojmi za wady rzeczy nabytej. W konsekwencji, z uwagi na tak duży zakres wątpliwości oraz różnych sytuacji faktycznych, niniejszy artykuł ograniczy się w chwili obecnej do omówienia kwestii roszczeń przysługujących po wejściu w życie w/w nowelizacji, a więc do aut zakupionych po dniu 24 grudnia 2014 r.

Jakie roszczenia przysługują z tytułu rękojmi za wadliwy samochód?

Generalnie w nowym stanie prawnym z tytułu rękojmi przysługiwać będą kupującemu cztery różne uprawnienia:

  • odstąpienie od umowy (o ile wada nie jest nieistotna);
  • żądanie obniżenia ceny;
  • żądanie wymiany rzeczy na wolną od wad;
  • żądanie naprawienia rzeczy;

W zależności od sytuacji, czy mamy do czynienia z konsumentem, czy też z przedsiębiorcą, poszczególne uprawnienia oraz obowiązki mogą się tu w pewnym zakresie różnić. I tak, co do zasady w wypadku oświadczenia o odstąpieniu od umowy lub żądaniu obniżenia ceny sprzedawca będzie mógł zaoferować niezwłoczną wymianę samochodu lub usunięcie wad samochodu – w wypadku przedsiębiorcy o w/w alternatywnym działaniu decyduje sprzedawca, w wypadku natomiast gdy chodzi o konsumenta, to on może zadecydować, czy ma dojść do usunięcia wady, czy też do wymiany rzeczy na rzecz wolną od wad (chyba że roszczenie to pociągałoby dla sprzedawcy nadmierne koszty). Jeżeli kupujący wybierze jedną z dwóch ostatnich form usunięcia wady, a więc wymianę rzeczy na wolną od wad lub naprawienie rzeczy, sprzedawca (w tym przypadku dealer samochodów marki Volkswagen) będzie mógł wybrać alternatywną formę w sytuacji, gdy jest to niemożliwe lub w porównaniu do drugiego sposobu pociąga nadmierne koszty. I w tym wypadku w odniesieniu do przedsiębiorców istnieć będzie pewna różnica – sprzedawca bowiem będzie posiadał również uprawnienie do odmowy wymiany rzeczy na wolną od wad lub do usunięcia wady, gdy koszt takich działań będzie przewyższał cenę rzeczy – w tym wypadku nabytego samochodu.

 Jakie działania musi podjąć właściciel wadliwego samochodu?

Jedną z najistotniejszych kwestii, która obciąża właściciela wadliwego samochodu, jest poinformowanie sprzedawcy o wadzie. W odniesieniu do kwestii samochodów marki Volkswagen powszechnym jest informowanie listowne przez producenta o fakcie posiadania przed daną osobę samochodu z wadliwym silnikiem. W momencie więc otrzymania takiego listu powstaje po stronie nabywcy obowiązek niezwłocznego zawiadomienia sprzedawcy (dealera samochodowego) o istnieniu wady oraz możliwość ewentualnego złożenia oświadczenia o wybranym przez nabywcę sposobie likwidacji tej szkody. Ustawa w tym zakresie definiuje termin jako „niezwłocznie”, a więc w dużym uproszczeniu musi to nastąpić możliwie szybko. Nie bez znaczenia jest fakt, iż w wypadku konsumenta warto od razu wskazać oczekiwania co do wybranego przez konsumenta sposobu działania sprzedawcy. W wypadku bowiem wyboru wymiany rzeczy, usunięcia wady, bądź obniżenia ceny (musi tu zostać określona w oświadczeniu kwota obniżenia ceny), brak odpowiedzi ze strony sprzedawcy w terminie 14 dni oznacza przyjęcie takiego rozwiązania przez sprzedawcę.

Terminy przedawnienia roszczenia z tytułu rękojmi.

Generalnie sprzedawca odpowiada z tytułu rękojmi w okresie 2 lat od wydania ruchomości (w tym wypadku samochodu). Pewnemu ograniczeniu ulega roszczenie w odniesieniu do przedsiębiorców o usunięcie wady lub wymianę rzeczy, które przedawnia z upływem roku od stwierdzenia tej wady. Powyższe terminy nie będą miały przy tym zastosowania w sytuacji, w której sprzedawca wadę podstępnie zataił – a więc wiedząc o jej istnieniu, nie poinformował o tym nabywcy.

 Różnica między autem z salonu a autem z drugiej ręki?

Jeśli chodzi o kwestię dochodzenia roszczenia z tytułu rękojmi, o wiele łatwiejsza jest sytuacja prawna nabywców w wypadku nabycia samochodu, czy to bezpośrednio od producenta, czy też u dealera samochodowego. W/w podmioty dokonują zazwyczaj zapewnień co do parametrów technicznych sprzedawanych pojazdów – co w odniesieniu do wadliwych samochodów przesądza w zasadzie odpowiedzialność sprzedawcy. Dodać należy, iż w wypadku konsumentów za takie zapewnienia w wypadku nabycia samochodu u dealera uznaje się również zapewnienia producenta.

Sytuacja może być bardziej problematyczna w odniesieniu do sprzedaży z tzw. drugiej ręki. Po pierwsze bowiem sprzedawca takiego samochodu (zazwyczaj osoba fizyczna) nie będzie miała wiedzy o wadach sprzedanego samochodu. W konsekwencji powstaje pytanie, czy wadliwość samochodów – a więc nieprawidłowa emisja spalin – w istocie może być uznana za wadę w stosunku do treści umowy zawartej między stronami. Wątpliwym jest bowiem, aby sprzedawca – osoba fizyczna – miała zapewniać potencjalnego nabywcę o parametrach technicznych sprzedawanego samochodu, takich jak emisja szkodliwych substancji do środowiska, czy też spalanie, czy finalnie dokładne parametry. Wydaje się, że w takich sytuacjach łatwiej będzie skorzystać z uprawnień przysługujących z tytułu gwarancji. Finalnie należy pamiętać, iż roszczenia z tytułu rękojmi (przeciwko pierwotnemu sprzedawcy – dealerowi) nie przechodzą na nabywcę pojazdu, chyba że dojdzie do ich cesji.

Podsumowanie

Wszystkie przytoczone okoliczności wskazują, iż jakkolwiek po stronie nabywców samochodów z wadliwymi silnikami diesla marki Volkswagen istnieje szereg uprawnień, to skorzystanie z nich wymaga szybkiego oraz bardzo precyzyjnego działania, uzależnionego od konkretnego stanu faktycznego sprawy i jako takie nie może stanowić przedmiotu jednego artykułu.

Niniejszy artykuł stanowi ogólną informację prawną, każda natomiast sprawa wymaga jej indywidualnej i szczegółowej analizy.

Artykuł sporządził Adwokat Mateusz Jankowski z: Kancelaria Adwokacka Wrocław.

 

1 Komentarze
  • avatar
    Napisane przez Katarzyna Wojciuk 22 lutego 2016 at 12:08

    Witam kupilam auto z salonu w roku 2011 i od tamtej pory kazdej zimy auto nie pali. Naprawiaja te usterke w salonie w ktorym kupilismy juz 5 rok. Chcielismy wymiane auta poniewaz wada jest fabryczna jednak odmawiaja nam tego. Nie wiedzielismy przez 2 lata ze jest cos takiego jak rekojmia. I co teraz mozemy z tym zrobic? Auto nadal w kredycie a wada jak byla tak jest.

    Odpowiedź

Napisz odpowiedź